Novas vagas de invasións na historia medieval, Bacharelato

Novas vagas de invasións

1. Que pobos atacaron os territorios europeos na segunda vaga de invasións cara aos séculos IX e X? Os pobos que atacaron foron os viquingos (desde o norte de Europa), os sarracenos (desde o sur) e os húngaros ou maxiares (desde o leste)
2. Explica por que a sociedade medieval europea temía a chegada da fin do mundo no ano 1000. A sociedade medieval europea temía a fin do mundo no ano 1000 debido a unha interpretación das escrituras bíblicas que relacionaba o fin dos tempos co cambio de milenio, o que xerou un sentimento de inseguridade e pánico colectivo. Invasions constantes: As continuas incursións de viquingos, húngaros e sarracenos creaban un ambiente de inseguridade e medo ante a posibilidade de novos ataques. Desastres naturais: Peste, fame e fenómenos meteorolóxicos extremos aumentaban a sensación de que o mundo estaba a chegar ao seu fin. Crisis do Imperio carolingio: A fragmentación do Imperio carolingio, que unificara gran parte de Europa, xerou un baleiro de poder e unha sensación de inestabilidade. Influencia da Igrexa: A Igrexa, co seu poder sobre as masas, reforzaba estas crenzas apocalípticas para manter o control sobre a poboación e fomentar a piedade.
3. Comenta dúas características dos húngaros. Húngaros ou magiares:
   • Nómades cabaleiros: Vivían en grandes grupos nómades e eran expertos jinetes.
   • Gran mobilidade: Desprazábanse rapidamente a cabalo, o que lles permitía atacar por sorpresa e retirarse con facilidade.
   Sarracenos: Relixión islámica: Eran musulmans e difundiron o Islam nos o territorios conquistados. o CamScanner CSo Avanzada cultura: Tiñan un alto nivel cultural e científico, e realizaron importantes contribucións en diversos campos como a medicina, as matemáticas e a astronomía. o
4. Que procuraban nas súas navegacións os sarracenos? Os sarracenos buscaban riquezas e controlar rutas comerciais no Mediterráneo, atacando principalmente as costas e saqueando cidades.
5. Como era a situación social das mulleres na sociedade viquinga? Na sociedade viquinga, as mulleres tiñan un maior grao de liberdade en comparación con outras sociedades da época. Podían herdar propiedades, divorciarse e participar en actividades económicas como o comercio.
6. Que eran os drakkars? Comenta as súas características. Os drakkars eran os barcos utilizados polos viquingos. As súas características incluían:
   • Ser lixeiros e veloces, permitindo tanto a navegación marítima como fluvial.
   • Tiñan un deseño longo e estreito, decorados con cabezas de dragón na proa para intimidar aos inimigos.
   • Casco estreito e alongado: Facilitaba a navegación en augas pouco profundas e reducía a resistencia ao vento.
   • Eslora variable: Podían ser de diferentes tamaños, desde pequenas embarcacións ata grandes naves de guerra.
   • Quilla pouco profunda: Permitía navegar en augas pouco profundas e acceder a ríos e estuarios.
   • Velas cuadradas: Facilitaban a navegación a vela, aínda que tamén podían ser propulsadas por remos.
   o Imagen

A debilidade das monarquías

1. Explica que elementos dotaban a Europa de unidade, a pesar da súa fragmentación política, arredor do ano 1000. · A unidade de Europa baseábase na relixión cristiá, que era un vínculo común entre os diferentes reinos, e na lingua latina, empregada na Igrexa e na cultura.
2. Durante os séculos IX e X os reis e as raíñas tiñan moito ou pouco poder? A que afectaban as súas decisións? Explica que aspectos minoraban, debilitaban ou diminuían o seu poder. CS CamScannero Os reis tiñan pouco poder, xa que este estaba fragmentado entre os señores feudais. A súa capacidade de decisión víase afectada pola lealdade inestable dos nobres e pola falta de control directo sobre o territorio.
3. Arredor dos séculos IX e X as capitais dos reinos eran normalmente fixas nunha cidade? Por que?
   • Non, as capitais non eran fixas porque os reis desprazabanse coas súas cortes para supervisar os seus dominios e manter a súa autoridade.
4. Que era a Curia ou Consello Real? Comenta as súas características.
   • A Curia ou Consello Real era un órgano asesor composto por nobres e membros da Igrexa. A súa función era axudar o rei na toma de decisións e na administración do reino.

As bases da sociedade feudal

1. Define feudalismo, pacto de vasalaxe e pacto de encomenda.
   • Feudalismo: Sistema político, económico e social baseado na división da terra e nas relacións de dependencia entre señores e vasalos.
   • Pacto de vasalaxe: Acordo entre un señor e un vasalo, onde o vasalo ofrecía servizo militar e lealdade a cambio de protección e terras.
   • Pacto de encomenda: Relación entre a nobreza e os campesinos, onde os campesiños ofrecían traballo e produtos a cambio de protección.
2. Comenta os tres trazos básicos do feudalismo.
   • División da sociedade en estamentos.
   • Economía baseada na agricultura e no autoconsumo.
   • Fragmentación política e poder descentralizado.
3. Explica como se estableceron os pactos de encomenda entre a nobreza e os campesiños.
   • Os campesinos comprometíanse a traballar as terras do señor e pagar rendas a cambio de protección fronte a invasións e saqueos.
4. Explica como se establecían os pactos de vasalaxe entre un señor e un vasalo.
   • Mediante unha cerimonia onde o vasalo facía un xuramento de fidelidade e o señor entregaba un beneficio (normalmente terras).
5. Cita en qué duas partes se dividían as terras dun feudo. · Dominio señorial: Esta era la parte de la tierra que el señor feudal reservaba para sí mismo y su familia. En el dominio señorial se encontraban:
   • El castillo: Residencia del señor feudal y centro del poder local. CamScanner CS· Las tierras de cultivo: Utilizadas para producir alimentos para el señor y sus siervos.
   • Los bosques: Fuente de madera para construcción y combustible.
   • Los prados: Para el pastoreo del ganado.
   · Mansos: Estas eran las tierras que el señor feudal entregaba a sus siervos a cambio de servicios. Los mansos se dividían en:
   • Mansos serviles: Las tierras que los siervos cultivaban para el señor feudal, entregándole una parte de la producción.
   • Mansos familiares: Pequeñas parcelas que los siervos podían cultivar para su propio sustento.
6. Que era a reserva señorial? · A parte do feudo que o señor mantiña baixo o seu control directo e cuxos produtos eran destinados ao consumo propio.
7. Que eran os mansos? Que pagamentos tiñan que facer os campesiños por traballar os mansos?
   • Os mansos eran as parcelas de terra traballadas polos campesinos. Os campesinos tiñan que pagar rendas en forma de produtos, traballos ou diñeiro.
8. Explica como eran os dereitos de xurisdición que tiñan os señores feudais nas súas terras.
   • Os señores tiñan autoridade para impartir xustiza, cobrar impostos e tomar decisións dentro do seu feudo.
9. Como se organizaba a sociedade medieval? Como se pertencía a un estamento? Como se xustificaba a organización social por estamentos diferenciados?
   • A sociedade dividíase en tres estamentos: nobreza, clero e campesinos. A pertenza era maioritariamente por nacemento e xustificábase por razóns relixiosas.
   Imagen
10. Comenta quen formaba cada estamento da sociedad e e qué función social tiña cada estamento.
    • Nobreza: Defendía o territorio e ofrecía protección. Clero: Rezaba e guiaba espiritualmente á sociedade.
    • Campesinos: Traballaban as terras e producían alimentos.
11. Explica as vantaxes dos estamentos sociais privilexiados. Por qué se xustificaba que nobreza e clero fosen privilexiados?
    • Os privilexiados non pagaban impostos e controlaban as terras e a xustiza. Xustificábase pola crenza de que cumprían funcións esenciais, como a defensa e o sustento espiritual.
    CamScanner CS

O campesiñado

1. Di duas características xerais do campesinado na Idade Media.
   • Vivían en condicións precarias.
   • Dependían da terra e estaban sometidos á autoridade dos señores feudais.
   Imagen
2. Explica as características (e diferenzas) entre os servos e os campesiños libres.
   • Servos: Eran dependentes do señor, non podían abandonar a terra.
   • Campesinos libres: Tiñan certa autonomía, pero seguían pagando rendas ao señor.
3. Que pagos tiñan que facer os servos e os campesiños libres?
   • Pagaban rendas en produtos, traballos obrigatorios e, as veces, diñeiro.
4. Comenta as características da vida diaria das familias campesiñas.
   • Vivían en pequenas aldeas, en cabanas de madeira ou palla.
   • O seu traballo estaba dedicado principalmente ao cultivo e á gandería.
   • As suas condicións de vida eran rudimentarias, con escaso acceso a alimentos variados e hixiene.
5. Explica cómo eran os labores agrícolas das familias campesiñas.
   • Os labores agrícolas eran moi duros e dependían do clima. As familias campesiñas cultivaban principalmente cereais (trigo, centeo, cebada), legumes e produtos básicos para o autoconsumo. Traballaban coa rotación de cultivos para evitar o esgotamento da terra, usando ferramentas rudimentarias como arados de madeira, enxadas e forquillas. Ademais, coidaban animais para complementar a súa alimentación e traballo no campo.
6. Explica por qué creceu a produción agrícola a partir do século XI. Que consecuencias tiveron os cambios na produción agrícola?
   • A produción agrícola creceu grazas a melloras técnicas, como o uso do arado de ferro, a rotación trienal de cultivos, e a introdución do uso de moas e de novos métodos de rego.
   • Consecuencias:
     • Aumento da poboación debido á mellora na alimentación.
     • Desenvolvemento do comercio grazas aos excedentes.
     • Aparición de novas vilas e cidades debido á migración do campo.
7. Analiza cómo eran as aldeas onde vivían os campesiños. · As aldeas eran pequenas comunidades formadas por un grupo reducido de casas feitas de materiais simples como madeira, barro e palla. Ao redor había terras de cultivo e zonas de pasto. CamScanner CSo Cada aldea tiña unha estrutura colectiva para compartir recursos, como o forno comunitario ou un pozo de auga. A igrexa local adoitaba ser o centro social e espiritual. As condicións de vida eran modestas, con pouca comodidade e hixiene.

A nobreza

1. Comenta cómo se preparaban os cabaleiros desde nenos para a guerra. Como se chamaba a cerimonia na que os nobres eran armados como cabaleiros? Desde niños, los futuros caballeros empezaban como pajes, o aprendiendo cortesía, equitación y habilidades básicas. Luego, se convertían en escuderos, asistiendo a un caballero y entrenándose en combate. Finalmente, eran armados como caballeros en una ceremonia llamada "investidura" o "ceremonia de armado caballeresco".
2. Como se chamaban as competicións nas que participaban os cabaleiros en tempos de paz? Para que servían? Cal era a competición máis popular? En que consistía?
   • Se llamaban torneos. Servían para practicar habilidades de combate y demostrar valentía. La competición más popular era la justa, en la que dos caballeros se enfrentaban montados a caballo con lanzas.
3. Cita cinco características da forma de vida das damas da nobreza.
   • Administraban los castillos en ausencia de los señores.
   • Dedicaban tiempo a bordar y tejer.
   • Aprendían modales cortesanos y música.
   • Supervisaban las labores del personal del castillo.
   • Participaban en alianzas matrimoniales estratégicas.
4. Que era un castelo? Onde se situaba? Explica cales eran as partes dun castelo e como era a vida nun castelo.
   • Un castillo era una fortaleza defensiva situada en puntos estratégicos, como colinas o cruces de caminos.
   • Partes principales: murallas, torre del homenaje, foso, puente levadizo y patios interiores.
   • La vida en un castillo era austera, con actividades centradas en la defensa, la administración y el entrenamiento.

A Igrexa e o clero

A Igrexa e o clero

1. Quen era a máxima autoridade da cristiandade católica? CamScanner CS